Αιγυπτιακές εισαγωγές χωρίς ελέγχους, ραγδαία αύξηση κόστους παραγωγής, ελληνοποιήσεις και έλλειψη κρατικής στήριξης οδηγούν τους Ηλείους πατατοπαραγωγούς σε απόγνωση.
Η φετινή παραγωγή πατάτας στην Ηλεία χαρακτηρίζεται από εξαιρετική ποιότητα και καλές αποδόσεις, χάρη στις ευνοϊκές καιρικές συνθήκες. Ωστόσο, η εικόνα αυτή δεν λειτουργεί ενισχυτικά για τους παραγωγούς, οι οποίοι βρίσκονται σε ασφυκτική πίεση λόγω των εξευτελιστικών τιμών, των αθρόων και ανεξέλεγκτων εισαγωγών πατάτας από την Αίγυπτο, της εκτόξευσης του κόστους παραγωγής και της παντελούς απουσίας ελέγχων και κρατικής μέριμνας.
Εξαιρετικό προϊόν, εξευτελιστικές τιμές
Όπως δηλώνει στο Gaia365.gr ο Διονύσης Μάλλιαρης, παραγωγός από τα Λεχαινά, «Η ποιότητα φέτος είναι πάρα πολύ καλή στις πατάτες όπως και οι αποδόσεις. Ευνόησε πολύ ο καιρός και μας έδωσε καλό προϊόν. Η συγκομιδή ξεκίνησε πριν το Πάσχα με τιμές στα 45 λεπτά, αλλά τώρα έχει πέσει στα 25-30 λεπτά το κιλό. Για να καλύψουμε τα έξοδα και να μας μείνει και ένα μεροκάματο, η τιμή θα έπρεπε να είναι στα 40-45 λεπτά..
Αυτό αποδίδεται στο γεγονός ότι έχουν έρθει πάρα πολλές πατάτες αιγυπτιακές χωρίς κανέναν έλεγχο και μας έχουν δημιουργήσει μεγάλο πρόβλημα.
Θα μπορούσαν όμως να βάλουν ορισμένους δασμούς εκεί προκειμένου να μην φτάνει η ελληνική πατάτα να πουλιέται τζάμπα και να καταστρέφονται οι Έλληνες παραγωγοί. Γιατί έτσι όπως πάνε τα πράγματα οι πατάτες στην Ηλεία θα σταματήσουν να καλλιεργούνται».
Παρόμοια είναι η εικόνα και στη Βάρδα, σύμφωνα με τον παραγωγό Σπύρο Κούγια, που τονίζει ότι το κόστος παραγωγής φτάνει τα 1.200 ευρώ ανά στρέμμα, ενώ πριν λίγα χρόνια ήταν 600-700 ευρώ. «Οι χαμηλές τιμές έχουν να κάνουν με διάφορους παράγοντες, όπως κάποιες παραγωγές σε περιοχές που τυχαίνει να πέφτουν μαζί, οι εισαγωγές που γίνονται στη χώρα μας αλλά και σε όλη την Ευρώπη από την Αίγυπτο αλλά ο μεγαλύτερος βραχνάς για εμάς είναι το κόστος παραγωγής. Και αυτό είναι αποκλειστική ευθύνη της κυβέρνησης, με το ρεύμα και το πετρέλαιο που είναι στο χέρι της».
Ο Κώστας Σκλάβος από τα Δουνέικα περιγράφει πως «Η παραγωγή και η ποιότητα φέτος είναι καλή αλλά έχουμε πρόβλημα με την τιμή.
Αυτή τη στιγμή τιμές του παραγωγού είναι στα 30 με 35 λεπτά είχαν φτάσει και 28 κάποια στιγμή. Είναι πάρα πολύ χαμηλά. Το κόστος παραγωγής έχει αυξηθεί πάρα πολύ, τα πετρέλαια, τα λιπάσματα τα φάρμακα έχουν ανέβει όλα πάρα πολύ ψηλά. Πέρυσι ήταν λίγο καλύτερα τα πράγματα. Είχε φτάσει ακόμα και στα 50 λεπτά για ένα διάστημα και μετά έπεσε.
Ένα σοβαρό θέμα είναι η αιγυπτιακή πατάτα που έχει κατακλύσει την αγορά αλλά και οι έμποροι οι οποίοι πιστώνουν τους παραγωγούς να καλλιεργήσουν είτε λιπάσματα, είτε με φάρμακα, είτε με πατατόσπορο , αναγκαστικά τους παίρνουν το προϊόν σε ό,τι τιμή θέλουν».
Αιγυπτιακές πατάτες χωρίς ελέγχους και πιστοποιήσεις
Κοινός παρονομαστής σε όλες τις μαρτυρίες είναι η ανεξέλεγκτη εισαγωγή πατάτας από την Αίγυπτο. Ο κ. Μάλλιαρης καταγγέλλει ότι «οι αιγυπτιακές πατάτες μπαίνουν χωρίς πιστοποιήσεις, με μη εγκεκριμένα φάρμακα, ενώ εμείς για να πουλήσουμε πρέπει να περάσουμε από δεκάδες ελέγχους. Είναι 2-3 που εισάγουν τις πατάτες στην Ελλάδα και καθορίζουν όλη την αγορά».
Ανάλογες καταγγελίες κάνει και ο κ. Σκλάβος: «Κάθε χρόνο στην Αίγυπτο έχουν περισσότερες ποσότητες. Οι πατάτες τους είναι ανεξέλεγκτες, δεν ξέρουμε τι λιπάσματα και φάρμακα χρησιμοποιούν. Εμείς προσπαθούμε να τρώει ο καταναλωτής την καλύτερη ποιότητα και φτάνουν να τρώνε από την Αίγυπτο αμφιβόλου ποιότητας πατάτες».
Ο πρόεδρος του Αγροτικού Συλλόγου Καρδαμά, Σωτήρης Μητσόπουλος, προσθέτει: «Η πατάτα έρχεται εξολοκλήρου απέξω με απρόβλεπτη και αμφίβολη ποιότητα, με φάρμακα απαγορευμένα στην Ε.Ε. Εμείς μπορούμε να παράξουμε αυτές τις ποσότητες σε καλύτερες συνθήκες και με ποιοτικότερο προϊόν».
Ελληνοποιήσεις: Το «παραθυράκι» της απάτης
Ιδιαίτερη αναφορά κάνει ο Διονύσης Μάλλιαρης στο φαινόμενο της «ελληνοποίησης» εισαγόμενων πατατών: «Παίρνουν από μένα 2 τόνους πατάτες, παίρνουν το δικό μου τιμολόγιο και στους 2 τόνους τους δικούς μου προσθέτουν άλλους 50 αιγυπτιακές. Όταν έρχεται ο έλεγχος, δείχνουν το ελληνικό τιμολόγιο και καλύπτονται».
Το φαινόμενο αυτό, σύμφωνα με τους παραγωγούς, καταστρέφει κάθε προσπάθεια για διάκριση της ελληνικής πατάτας στην αγορά, καθιστώντας αδύνατη την ανταγωνιστικότητα του ποιοτικού και κατά συνέπεια ακριβότερου , ελληνικού προϊόντος.
Έκρηξη του κόστους παραγωγής
Οι παραγωγοί επισημαίνουν ότι το κόστος παραγωγής έχει σχεδόν διπλασιαστεί μέσα σε λίγα χρόνια. Ο Σπύρος Κούγιας αναφέρει χαρακτηριστικά: «Το πετρέλαιο και το ρεύμα είναι στα ύψη. Όλη η Ευρώπη πληρώνει φθηνό αγροτικό πετρέλαιο. Εμείς πληρώνουμε πανάκριβα».
Ο κ. Μητσόπουλος προσθέτει πως «το κόστος παραγωγής έχει ξεπεράσει τα 1.200 ευρώ το στρέμμα, ενώ το φυτό φέτος ξεπέρασε τα 1,70 ευρώ. Εμείς δεν ζητάμε τίποτα παραπάνω από το να καλύψουμε τα έξοδά μας και να ζήσουμε τις οικογένειές μας».
Ανεπάρκεια υποδομών και ελλείψεις εργατών
Στα προβλήματα προστίθενται και τα ζητήματα άρδευσης. Ο κ. Κούγιας κάνει λόγο για σπατάλη νερού λόγω παλιού αρδευτικού δικτύου και προτείνει να πέσουν τα υπολείμματα του Αλφειού στη λίμνη Πηνειού ώστε να εξυπηρετηθεί ο κάμπος της Ηλείας.
Ο κ. Μητσόπουλος θίγει επίσης την έλλειψη εργατικών χεριών, τονίζοντας ότι «υπάρχει τρομερή έλλειψη προσωπικού και είναι ακόμα ένα μαρτύριο για τον παραγωγό».
Αίτημα για προστασία και έλεγχο
Σύσσωμοι οι παραγωγοί ζητούν από την πολιτεία να αναλάβει δράση. Να ελέγχει αυστηρά τις εισαγόμενες πατάτες, να καταπολεμήσει τις ελληνοποιήσεις και να μειώσει το κόστος παραγωγής μέσω φθηνότερης ενέργειας και καυσίμων. «Το κράτος πρέπει να ενεργοποιήσει μηχανισμούς, να κυνηγήσει το κομμάτι της ελληνοποίησης και να κάνει αυστηρούς ελέγχους στα φυτοφάρμακα στις εισαγόμενες πατάτες», υπογραμμίζει ο κ. Μάλλιαρης.
Ο Σωτήρης Μητσόπουλος δηλώνει ότι ως Ομοσπονδία πιέζουν να παρθούν άμεσα μέτρα: «Να μη μείνει η πατάτα στα χέρια μίας χούφτας αρπακτικών που διαχειρίζεται το προϊόν κατά το δοκούν».
Κοινός τόπος για τους πατατοπαραγωγούς της Ηλείας είναι ότι βρίσκονται μπροστά σε μια μεγάλη κρίση, η οποία μπορεί να σταθεί η αιτία να παρατηρούμε κάθε χρόνο ολοένα και λιγότερα σπαρμένα με πατάτα χωράφια. Αφού παρά τη φετινή εξαιρετική σοδειά, η αγορά είναι «μπλοκαρισμένη» από φτηνές και ανεξέλεγκτες εισαγωγές, ενώ οι ίδιοι αδυνατούν να καλύψουν ακόμη και τα στοιχειώδη κόστη τους. Η απουσία πολιτικής βούλησης για ουσιαστική στήριξη του πρωτογενούς τομέα καθιστά το μέλλον της ελληνικής πατάτας αβέβαιο και απειλεί να βγάλει οριστικά από το παιχνίδι τους Έλληνες παραγωγούς.
